Προκλητική Συμπεριφορά: τα ναι και τα όχι για μια σωστή αντιμετώπιση

proklitiki-symperifora-ta-nai-kai-ta-oxi-gia-mia-sosti-antimetopisi

Υπάρχουν συμπεριφορές που δεν μπορούμε απλά να τις αγνοήσουμε. Για παράδειγμα, το παιδί που χτυπάει τον διπλανό του γιατί τον νευρίασε ή το κοριτσάκι που σας πετάει αντικείμενα (πολλές φορές επικίνδυνα, όπως ένα ψαλίδι) ενώ εσείς βοηθάτε έναν άλλον μαθητή.

Η συνέχιση αυτών των συμπεριφορών εξαρτάται κυρίως από την αντίδραση και την ανταπόκριση που θα λάβει το παιδί από εμάς αλλά και τους συνομήλικους του. Ωστόσο, αν δεν παρέμβουμε, τι μήνυμα στέλνουμε στα υπόλοιπα παιδιά; Θα μπορέσουμε να τα προστατεύσουμε από μικροατυχήματα;

Πολλές φορές, η προσοχή που δίνουμε στην άσχημη συμπεριφορά του παιδιού εντείνει την κατάσταση, παρά την προσωρινή διακοπή μετά την επίπληξη. Παρόλα αυτά, αν δεν κάνουμε κάτι, το παιδί μπορεί να συνεχίσει να βλάπτει τον εαυτόν του ή κάποιον άλλον. Υπάρχουν τρόποι να περιορίσετε την άσχημη συμπεριφορά του παιδιού χωρίς να φέρετε όλη την προσοχή σας πάνω του. Χρειάζεται λίγη εξάσκηση αλλά μπορείτε να το κάνετε. Σας δίνουμε μερικές συμβουλές για αυτά που πρέπει και δεν πρέπει να κάνετε.

 

Ανακατεύθυνση με χειρονομίες ή με τα μάτια

Μπορείτε με το βλέμμα σας ή και μια χειρονομία να δείξετε στο παιδί τι πρέπει να κάνει. Θα σας αντιληφθεί αλλά η προσοχή που θα πάρει θα είναι μικρότερη αφού δεν υπάρχει προφορική επίπληξη. Με ένα σας νεύμα θα του κεντρίσετε την προσοχή και θα καταλάβει από τις κινήσεις σας αν πρέπει να κάτσει κάτω, να σηκωθεί ή να ηρεμήσει.

 

Σταματήστε την επιθετικότητα χωρίς να εμπλακείτε

Δοκιμάστε να σταματήσετε την επιθετική συμπεριφορά του παιδιού ή να το απομακρύνετε από τον τσακωμό, χωρίς να του μιλήσετε. Χρησιμοποιήστε το σώμα σας ή κάποιο μαλακό αντικείμενο για προστασία μεταξύ του παιδιού και του στόχου του. Αποφύγετε την βλεμματική επαφή σε αυτό το σημείο της αλληλεπίδρασης. Το παιδί θέλει να το κοιτάξετε, επιζητάει την προσοχή σας και μάλλον θα συνεχίσει αυτό που κάνει αν την κερδίσει. Αρκεί να έχετε το παιδί στο οπτικό σας πεδίο για να βεβαιωθείτε ότι είναι ασφαλές.

 

Δώστε την προσοχή σας στο παιδί που πιθανώς τραυματίστηκε ή αδικήθηκε

Αν ένας μαθητής σας χτυπήσει η πειράξει κάποιο άλλο παιδί, δώστε όλη σας την προσοχή στο παιδί που τραυματίστηκε. Ρωτήστε το αν είναι καλά, δείξτε στοργικότητα και γενικότερα εστιάστε στο παιδί που τραυματίστηκε και όχι σε αυτό που το προκάλεσε. Μπορείτε, επίσης, να μιλήσετε με το παιδί όσον αφορά την προσδοκώμενη συμπεριφορά σε αυτές τις περιπτώσεις. Για παράδειγμα: «Έχεις δίκιο. Όλοι πρέπει να είμαστε φρόνιμοι. Αλλά είσαι εντάξει».

 

Βεβαιωθείτε για την ασφάλεια των παιδιών

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε πότε μια συμπεριφορά έχει ξεπεράσει τα όρια και πότε πρέπει να παρέμβετε. Ίσως χρειαστεί να απομακρύνετε ένα παιδί από τον χώρο ή να το αποτρέψετε από το να χτυπήσει τον συμμαθητή του. Σε αυτό το σημείο, θα πρέπει να επέμβετε. Κάντε το διακριτικά ώστε το παιδί με την προκλητική συμπεριφορά να μην αντιληφθεί την πραγματική σας πρόθεση. Κεντρίστε του το ενδιαφέρον με κάτι άλλο.

 

Ελέγξτε τα συναισθήματά σας

Κρατήστε ουδέτερες τις εκφράσεις του προσώπου σας. Μην εκδηλώνετε τον θυμό σας. Μερικές φορές οι εκφράσεις μας και μόνο είναι αρκετές για να ενδυναμώσουν την αρνητική συμπεριφορά του παιδιού. Παραμείνετε ήρεμοι. Θα υπάρξουν φορές που θα φωνάξετε χωρίς να το θέλετε γιατί κάτι σας αιφνιδίασε. Πάρτε μια βαθιά ανάσα και προσπαθήστε να μείνετε ήρεμοι.

 

Αποφύγετε τις έντονες φωνές και τις επιπλήξεις

Όταν κάποιος είναι αναστατωμένος και συμπεριφέρεται άσχημα, ακόμη και αν δεν το κάνει σκόπιμα, δεν είναι σε θέση να μιλήσει μαζί σας. Δεν θα κάτσει να σας εξηγήσει γιατί φέρθηκε άσχημα. Το παιδί δεν μπορεί να διαχειριστεί αυτό που αισθάνεται και σίγουρα δεν θα μπορέσει να συζητήσει μαζί σας εκείνη τη στιγμή. Σκεφτείτε τον εαυτό σας σε μια ανάλογη κατάσταση. Ακόμη και αν έχετε υψηλές γλωσσικές δεξιότητες, όταν νευριάζετε, δεν έχετε την διάθεση να μιλήσετε σε κανέναν. Έχετε πει ποτέ σε έναν κοντινό σας φίλο ή σε κάποιο μέλος της οικογένειας «Μην μου μιλάς καθόλου αυτή τη στιγμή»;

 

Μην κάνετε βλεμματική επαφή

Ρίξτε ματιές για να βεβαιωθείτε για την ασφάλεια των παιδιών αλλά μην κοιτάζετε επίμονα. Αυτό δεσμεύει τον μαθητή και τραβάει την προσοχή του ακόμη και αν ασχολείστε με κάτι άλλο. Κοιτάξτε αλλού, ρίξτε το βλέμμα σας σε έναν άλλο μαθητή, στο τραπέζι εργασίας κτλ.

 

Μην αγγίζετε τον μαθητή αν μπορείτε να το αποφύγετε

Όταν το παιδί είναι νευριασμένο, αγγίζοντάς το χειροτερεύετε την κατάσταση. Τα συναισθήματα κλιμακώνονται και το παιδί ξεσπάει. Αν το παιδί δεν είναι αναστατωμένο, τότε απλά επιδιώκει να κερδίσει την προσοχή σας και με την σωματική επαφή το επιτυγχάνει. Αν πρέπει να παρέμβετε με κινήσεις και περιορισμούς, κάντε το ήρεμα και απλά και διατηρήστε την επαφή όσο γίνεται πιο σύντομη.

 

Μην μιλάτε για την αρνητική συμπεριφορά των παιδιών

Ακόμη και αν δεν μιλάτε στον μαθητή που προκάλεσε την αναταραχή, μην αναφέρεστε στο περιστατικό όταν είναι παρών. Θα εκπλαγείτε από τι μπορούν να ακούσουν τα παιδιά ακόμη και όταν φωνάζουν. Αν το παιδί αντιληφθεί πως μιλάτε για αυτό, πιθανώς να συνεχίσει να φέρεται άσχημα. Αντίθετα, μιλήστε στους μαθητές για τα πράγματα που κάνουν σωστά. Έτσι, δεν δίνετε την προσοχή σας σε μια άσχημη αλλά σε μια θετική συμπεριφορά.

 

Μην ξεχνάτε να διδάσκετε τους κατάλληλους τρόπους για να κερδίσουν τα παιδιά την προσοχή σας

Δώστε στο παιδί εναλλακτικούς τρόπους διαχείρισης μιας κατάστασης. Δώστε τους ένα παράδειγμα συμπεριφοράς που θα επιλέξουν από μόνα τους απορρίπτοντας την επιθετική συμπεριφορά. Όταν το παιδί φέρεται άσχημα, δείξτε του έναν άλλο τρόπο για να κερδίσει την προσοχή σας. Για παράδειγμα, το παιδί μπορεί να αγγίξει το χέρι σας ή να χρησιμοποιήσει κάποια χειρονομία/επικοινωνιακό σήμα για να σας καλέσει. Είναι πολύ σημαντικό να ενισχύετε τη χρήση αυτών των μεθόδων και να αναγνωρίζετε την προσπάθεια του παιδιού. Αν δίνετε την προσοχή σας στην αρνητική συμπεριφορά όταν αυτή εκτυλίσσεται, είναι πολύ πιθανόν να συνεχιστεί.

Οι παραπάνω συμβουλές θα σας βοηθήσουν να χειριστείτε κάποιες προκλητικές συμπεριφορές που προκύπτουν και συνήθως ενισχύονται μέσω της προσοχής που τους δίνετε.

 

Πηγή: DOs and DON’Ts for Responding to Challenging Behavior, autismclassroomresources.com

koritsaki_transparent backgroundΜέτρο μας, η εξέλιξή σας.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s